ناظم الاسلام كرمانى
530
تاريخ بيدارى ايرانيان ( فارسى )
اعليحضرت اقدس مظفر الدين شاه خلد اللّه ملكه داراى شرايط انتخاب است و ميتواند رأى خود را در موقع انتخاب صنف و طبقه خود اظهار نمايد اين ورقه فقط به جهت انتخاباتى كه در تاريخ . . . . واقع خواهد شد ممضى و معتبر است . در ظهر ورقه چند نفر از معرفين و نظار مهر كردهاند اين است ورقه چاپى انتخاب كه نوشته شد . امضاء پشت صفحه . روز شنبه سوم شعبان سال 1324 - امروز مردم بقرار هرروز مشغول امر انتخاب شدند چون امر مهمى جز اخبار ورود شاهنشاه از قصر ييلاقى سلطنتى به شهر نداريم مناسب اين است كه واقعه آذربايجان را برشته تحرير درآوريم و هذا صورته : واقعه تبريز روز چهارشنبه 29 رجب 1324 - طرف صبح چند نفر از آقايان و ائمه جماعت و سادات بقونسلخانه انگليس رفته و در آنجا اقامت كرده تلگراف بتوسط وزير مختار بمجلس شوراى ملى مخابره نموده كه مضمون و ماحصل آن اين است كه اصول مشروطيتى كه در دار الخلافه طهران اجرا گرديده و مجلس شوراى ملى تأسيس يافته و اين خبر در تمامى ولايات داخله و خارجه منتشر و رسما اعلان شده جشنها چيده و چراغانىها نمودهاند چطور شده است در تبريز كه مركز آذربايجان و چشم چراغ ممالك محروسه ايران است هيچ خبرى از اين اخبار و رايحه از اين عوالم نيست امر مبارك همايونى در اين باب شرف صدور مقرون گرديده و تاريخ نيكبختى ايرانيان را احيا فرموده آيا مباينت افكارى در ميان عراقيان و آذربايجان افتاده و يا جماعت تبريز كه گوى سبقت اتفاق و همت در هرحال قسمت ما بوده صحايف اين تاريخ مقدس ايران را لكهدار خواهيم نمود . جمعى از سادات در راسته بازار ريخته چند تير ششلول و طپانچه خالى كردند عموم بازاريان دكاكين و سراها را بسته به طرف قونسلخانه روانه شدند شب پنجشنبه غره ماه شعبان به قدر يكصد نفر در قونسلخانه خوابيدند . روز پنجشنبه و جمعه اكثر تجار و معتبرين و محترمين آمده و سه اطاقى براى علما و تجار و اصناف معين كرده . روز شنبه سوم هم يك اطاق تحويلخانه بنا كرده صندوق بزرگ آورده تحويلدار و دفتردار مخصوص معين كردند و تمامى تجار و اصناف على القدر مراتبهم پول نقد براى مصارف اين كار داده و اشخاصيكه بواسطه پارهء ملاحظه محذور حضور نداشتند آنها را رقعه مخصوصى مىنوشتند ايشان نيز مىآمدند و اسامى خودشانرا نويسانيده و وجه اعانه بصندوق داده و ميرفتند انجمن عدالتطلبان اسلام اعتبار و اقتدارى پيدا نمودند و بسيارى از بزرگان مملكت اسامى خود را در دفتر انجمن نوشته و باطنا داخل انجمن شدند پارهء از علماء در مسجد حاجى صمصام خان ازدحام نموده و در مقصد با متحصنين قونسلخانه متحد شدند جناب حاجى سيد محمد قراباغى كه از سلسله علماء شيخيه است بپاى برخاسته بدين و تيره سرود ايها الناس مخالفت شيخيه با متشرعه و حاجى كريم خانى و سيد محمد باقرى همه اينها براى جلب نفع و رياست است در مذهب ابدا اختلافى نيست و همه سالك يك طريق هستيم و هيچ